Uzyskanie odpisu postanowienia sądu praktyczny przewodnik krok po kroku
- Wniosek o odpis postanowienia należy złożyć pisemnie do sądu, który wydał orzeczenie, osobiście, pocztą lub elektronicznie.
- W dokumencie muszą znaleźć się: oznaczenie sądu, sygnatura akt, dane wnioskodawcy, data wydania postanowienia oraz wskazanie rodzaju odpisu.
- Opłata sądowa wynosi 20 zł za każde rozpoczęte 10 stron dokumentu, zarówno za odpis zwykły, jak i z klauzulą wykonalności.
- Wyróżnia się odpis zwykły (do celów informacyjnych) oraz odpis z klauzulą wykonalności (niezbędny do wszczęcia egzekucji komorniczej).
- Wniosek mogą złożyć strony postępowania, ich pełnomocnicy, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich oraz osoby wykazujące interes prawny.
- Czas oczekiwania na odpis zależy od obciążenia sądu i wynosi zazwyczaj od kilku dni do kilku tygodni.
Czym jest odpis postanowienia i dlaczego możesz go potrzebować?
Odpis postanowienia sądu to nic innego jak wierna kopia oryginalnego dokumentu, który został wydany przez sąd. Jest to oficjalny dokument, który potwierdza treść i datę konkretnego orzeczenia sądowego. W praktyce prawnej, odpis jest traktowany na równi z oryginałem i służy jako dowód w wielu sytuacjach.
Potrzeba uzyskania odpisu postanowienia może wynikać z wielu przyczyn. Najczęściej jest on niezbędny do celów informacyjnych, na przykład, gdy chcemy zapoznać się z dokładną treścią rozstrzygnięcia, które nas dotyczy, lub przedstawić je w innej instytucji. Kluczowe znaczenie ma jednak w sytuacjach, gdy orzeczenie wymaga wykonania, na przykład w drodze egzekucji komorniczej wtedy potrzebujemy specjalnego rodzaju odpisu, o czym opowiem w dalszej części artykułu.
Zanim zaczniesz: Sprawdź, czy na pewno masz prawo złożyć wniosek
Zanim przystąpimy do składania wniosku, kluczowe jest upewnienie się, czy w ogóle jesteśmy uprawnieni do uzyskania odpisu. Prawo polskie precyzyjnie określa krąg podmiotów, które mogą złożyć taki wniosek. Pamiętajmy, że sąd nie wyda odpisu każdej osobie, która o niego poprosi, ponieważ chroni to interesy stron postępowania i dane osobowe.
Zgodnie z przepisami, wniosek o odpis postanowienia może złożyć:
- Strona postępowania, czyli osoba, której dotyczy sprawa sądowa.
- Jej przedstawiciel ustawowy (np. rodzic w przypadku małoletniego).
- Pełnomocnik strony, czyli adwokat, radca prawny lub inna osoba uprawniona do reprezentowania strony.
- Prokurator.
- Rzecznik Praw Obywatelskich.
- Każda inna osoba, która wykaże swój interes prawny w uzyskaniu takiego odpisu. To ostatnie kryterium jest dość szerokie i może obejmować np. spadkobierców, wierzycieli czy osoby, dla których treść postanowienia ma bezpośrednie konsekwencje prawne.

Rodzaje odpisów: który wybrać?
W zależności od celu, dla którego potrzebujesz odpisu postanowienia, musisz zdecydować się na jego konkretny rodzaj. To bardzo ważny etap, ponieważ wybór niewłaściwego odpisu może skutkować koniecznością ponownego składania wniosku i uiszczania opłat. Przyjrzyjmy się zatem, jakie opcje są dostępne i kiedy każda z nich jest najbardziej odpowiednia.
Odpis zwykły (wierzytelny): Kiedy wystarczy?
Odpis zwykły, nazywany również wierzytelnym, to po prostu kopia postanowienia sądowego, która została poświadczona za zgodność z oryginałem przez pracownika sądu. Jest on wystarczający w większości sytuacji, gdy potrzebujemy dokumentu do celów informacyjnych. Na przykład, jeśli chcemy mieć potwierdzenie treści orzeczenia dla siebie, przedstawić je w urzędzie (o ile nie jest wymagana klauzula wykonalności), czy dołączyć jako dowód w innej sprawie, gdzie samo istnienie i treść postanowienia są istotne, ale nie jest ono podstawą do natychmiastowej egzekucji.
Odpis z uzasadnieniem: Jak i kiedy o niego wnioskować?
Odpis z uzasadnieniemjest potrzebny, gdy chcemy poznać motywy, jakimi kierował się sąd, wydając dane postanowienie. Jest to niezbędne w sytuacji, gdy planujemy złożyć środek zaskarżenia, taki jak apelacja czy zażalenie. Wniosek o sporządzenie uzasadnienia składa się zazwyczaj w określonym terminie (najczęściej 7 dni) od daty ogłoszenia orzeczenia lub jego doręczenia. Dopiero po otrzymaniu uzasadnienia możemy skutecznie przygotować i złożyć zażalenie. Wniosek o odpis z uzasadnieniem często łączy się z wnioskiem o wydanie samego odpisu.
Odpis z klauzulą wykonalności: Klucz do rozpoczęcia egzekucji komorniczej
Odpis z klauzulą wykonalności to dokument o szczególnym znaczeniu. Jest on niezbędny, aby móc wszcząć postępowanie egzekucyjne, czyli zmusić dłużnika do wykonania orzeczenia sądu, np. zapłaty określonej kwoty. Sąd nadaje klauzulę wykonalności orzeczeniom, które podlegają wykonaniu w drodze egzekucji. Bez tego specjalnego poświadczenia komornik nie będzie mógł podjąć żadnych działań. Wniosek o nadanie klauzuli wykonalności często składamy razem z wnioskiem o wydanie odpisu postanowienia, ponieważ klauzula jest umieszczana bezpośrednio na odpisie. To właśnie ten dokument uprawnia nas do zwrócenia się do komornika z wnioskiem o wszczęcie egzekucji.

Przygotowanie i złożenie wniosku: praktyczny przewodnik
Składanie wniosku o odpis postanowienia sądu to procedura, która, choć wydaje się prosta, wymaga precyzji i uwagi do detali. Prawidłowo przygotowany i złożony wniosek to gwarancja szybkiego i sprawnego uzyskania potrzebnego dokumentu. Poniżej przedstawiam, co dokładnie powinien zawierać Twój wniosek i jakie są dostępne metody jego złożenia.
Jakie informacje musisz zawrzeć we wniosku, by uniknąć jego zwrotu?
Aby Twój wniosek został rozpatrzony bez zbędnych opóźnień, musi zawierać wszystkie niezbędne elementy. Brak któregokolwiek z nich może skutkować wezwaniem do uzupełnienia braków formalnych, a w konsekwencji wydłużeniem całego procesu. Z mojego doświadczenia wiem, że precyzja jest tutaj kluczowa.
We wniosku o odpis postanowienia koniecznie musisz zawrzeć:
- Oznaczenie sądu, do którego kierujesz wniosek (np. Sąd Rejonowy w Warszawie, Sąd Okręgowy w Krakowie).
- Sygnaturę akt sprawy to absolutnie kluczowy element, o którym szerzej opowiem za chwilę.
- Twoje dane jako wnioskodawcy: imię, nazwisko, adres zamieszkania (lub siedziby firmy) oraz numer PESEL (lub NIP w przypadku firmy).
- Precyzyjne określenie, o odpis jakiego postanowienia chodzi podaj datę wydania postanowienia, a jeśli to możliwe, także jego przedmiot.
- Wskazanie, czy ma to być odpis zwykły, z uzasadnieniem, czy z klauzulą wykonalności.
- Liczbę egzemplarzy, które chcesz otrzymać. Zazwyczaj wystarcza jeden, ale w niektórych sytuacjach możesz potrzebować więcej.
- Podpis wnioskodawcy lub jego pełnomocnika.
- Dowód uiszczenia opłaty sądowej (o ile opłata jest wymagana i została już uiszczona).
Sygnatura akt sprawy: gdzie ją znaleźć i dlaczego jest kluczowa?
Sygnatura akt sprawy to unikalny identyfikator każdego postępowania sądowego. Składa się z liter i cyfr (np. I C 123/22, II K 45/21). Jest ona absolutnie kluczowa, ponieważ pozwala sądowi jednoznacznie zidentyfikować Twoją sprawę spośród tysięcy innych. Bez prawidłowej sygnatury akt sąd będzie miał ogromne trudności ze znalezieniem właściwego postanowienia, co może prowadzić do opóźnień, a nawet zwrotu wniosku. Sygnaturę akt znajdziesz na każdym piśmie, które otrzymałeś z sądu w danej sprawie (np. na wezwaniu, wyroku, postanowieniu). Możesz ją również sprawdzić w Portalu Informacyjnym Sądów Powszechnych, jeśli masz do niego dostęp, lub dopytać w biurze obsługi interesanta sądu.
Trzy sposoby na złożenie wniosku: wybierz najwygodniejszy dla siebie
Współczesne sądownictwo oferuje kilka metod złożenia wniosku o odpis postanowienia, co daje nam elastyczność i możliwość wyboru najwygodniejszej opcji. Niezależnie od tego, czy preferujesz tradycyjne rozwiązania, czy nowoczesne technologie, z pewnością znajdziesz sposób, który będzie dla Ciebie odpowiedni.
Metoda tradycyjna: Wizyta w biurze podawczym sądu
Najbardziej bezpośrednim sposobem jest złożenie wniosku osobiście w biurze podawczym sądu, który wydał postanowienie. Przygotuj wniosek w dwóch egzemplarzach jeden dla sądu, a drugi dla siebie. Poproś pracownika biura podawczego o potwierdzenie złożenia wniosku na Twojej kopii, umieszczając na niej pieczęć i datę. Jest to dobry dowód na to, że wniosek został złożony i od kiedy biegną terminy. Pamiętaj o godzinach pracy biura podawczego.
Wygoda i pewność: Wysyłka wniosku listem poleconym
Jeśli nie masz możliwości osobistego stawienia się w sądzie, możesz wysłać wniosek pocztą tradycyjną. Zawsze rekomenduję wysyłkę listem poleconym, a najlepiej z potwierdzeniem odbioru. Dzięki temu będziesz mieć pewność, że wniosek dotarł do sądu i od kiedy. Potwierdzenie nadania listu poleconego zachowaj jako dowód. Adres sądu znajdziesz na jego oficjalnej stronie internetowej.
Nowoczesne rozwiązanie: Składanie wniosku przez Portal Informacyjny Sądów
Coraz popularniejszą i bardzo wygodną metodą jest złożenie wniosku elektronicznie, za pośrednictwem Portalu Informacyjnego Sądów Powszechnych. Jest to możliwe, jeśli sprawa, której dotyczy postanowienie, jest widoczna w portalu, a Ty posiadasz tam aktywne konto. Wniosek złożony w ten sposób jest traktowany jako pismo procesowe i trafia bezpośrednio do akt sprawy. Co ważne, odpisy postanowień wydane w formie elektronicznej są opatrzone kwalifikowanym podpisem elektronicznym sędziego lub referendarza, co zapewnia ich pełną moc prawną. To rozwiązanie jest szczególnie polecane prawnikom i osobom często korzystającym z usług sądów.
Opłaty sądowe: ile to kosztuje i jak zapłacić?
Uzyskanie odpisu postanowienia sądu, podobnie jak wiele innych czynności sądowych, wiąże się z koniecznością uiszczenia opłaty sądowej. Jest to obowiązkowy element procedury, a brak opłaty może skutkować wstrzymaniem rozpatrzenia Twojego wniosku. Dlatego tak ważne jest, aby wiedzieć, ile zapłacić i w jaki sposób to zrobić prawidłowo.
Aktualne stawki: Ile zapłacisz za odpis postanowienia?
Zgodnie z obowiązującymi przepisami, opłata sądowa za uzyskanie odpisu postanowienia wynosi 20 zł za każde rozpoczęte 10 stron wydanego dokumentu. To oznacza, że jeśli odpis ma 1-10 stron, zapłacisz 20 zł. Jeśli ma 11-20 stron, opłata wyniesie 40 zł i tak dalej. Ta sama opłata dotyczy zarówno odpisu zwykłego, jak i odpisu z klauzulą wykonalności. Ważne jest, aby dokładnie obliczyć należną kwotę, aby uniknąć niedopłaty, która mogłaby opóźnić wydanie dokumentu.
Jak prawidłowo uiścić opłatę? Dostępne metody płatności
Prawidłowe uiszczenie opłaty sądowej to klucz do sprawnego rozpatrzenia wniosku. Niezależnie od wybranej metody, dowód wpłaty zawsze należy dołączyć do wniosku. Bez tego sąd nie będzie mógł potwierdzić, że opłata została uregulowana.
Płatność przelewem na konto sądu: jak znaleźć numer rachunku?
Najczęściej wybieraną metodą jest płatność przelewem bankowym. Każdy sąd posiada swój indywidualny rachunek bankowy, przeznaczony do wpłat opłat sądowych. Numer rachunku bankowego znajdziesz na oficjalnej stronie internetowej danego sądu (zazwyczaj w zakładce "Kontakt", "Opłaty sądowe" lub "Informacje dla interesantów"). Możesz również dopytać o niego w biurze obsługi interesanta. Pamiętaj, aby w tytule przelewu podać swoje imię i nazwisko oraz sygnaturę akt sprawy, której dotyczy wniosek to ułatwi sądowi identyfikację wpłaty.
Opłata w kasie sądu lub znakami opłaty sądowej
Alternatywnymi metodami płatności są uiszczenie opłaty bezpośrednio w kasie sądu (jeśli taka jest dostępna) lub za pomocą znaków opłaty sądowej (tzw. e-znaków). Znaki opłaty sądowej można kupić w kasach sądowych lub w niektórych punktach sprzedaży. Są to specjalne naklejki, które należy przykleić do wniosku. Coraz częściej dostępne są również e-znaki, które generuje się i opłaca online, a następnie drukuje i dołącza do wniosku. Wybór metody zależy od Twojej wygody i dostępności.
Co się dzieje po złożeniu wniosku?
Po złożeniu wniosku o odpis postanowienia, naturalne jest, że zastanawiasz się, co dalej. Proces sądowy ma swoje ustalone ramy czasowe i procedury, które warto znać, aby wiedzieć, czego się spodziewać i jak reagować w razie potrzeby. Przedstawię teraz, jak wygląda dalsza ścieżka Twojego wniosku.
Ile czasu trzeba czekać na otrzymanie dokumentu?
Czas oczekiwania na wydanie odpisu postanowienia jest zmienny i zależy przede wszystkim od obciążenia danego sądu. W mniejszych sądach rejonowych proces ten może trwać zaledwie kilka dni, natomiast w większych sądach okręgowych czy apelacyjnych, gdzie liczba spraw jest znacznie większa, czas ten może wydłużyć się do kilku tygodni. Z mojego doświadczenia wynika, że warto uzbroić się w cierpliwość i nie zakładać, że odpis otrzymamy "od ręki". W przypadku pilnej potrzeby, zawsze możesz spróbować skontaktować się z sekretariatem wydziału i zapytać o status wniosku.
W jaki sposób sąd dostarczy Ci gotowy odpis?
Sąd może dostarczyć Ci gotowy odpis na kilka sposobów, w zależności od tego, co wskazałeś we wniosku lub jak przebiegało postępowanie. Najczęściej odpis jest wysyłany pocztą tradycyjną na adres wskazany we wniosku. Możliwy jest również odbiór osobisty w biurze podawczym sądu, jeśli taką opcję zaznaczyłeś. W przypadku wniosków złożonych elektronicznie przez Portal Informacyjny Sądów Powszechnych, odpis w formie elektronicznej również zostanie przesłany za pośrednictwem tego portalu. Upewnij się, że podałeś prawidłowy adres do korespondencji, aby uniknąć problemów z doręczeniem.
Co zrobić, jeśli we wniosku popełniłeś błąd? Procedura naprawcza
Nawet najbardziej starannie przygotowany wniosek może zawierać błędy lub braki formalne. Jeśli sąd zauważy takie uchybienia (np. brak podpisu, brak opłaty, nieprecyzyjne określenie postanowienia), wezwie Cię do ich uzupełnienia w wyznaczonym terminie, zazwyczaj 7 dni. W takim wezwaniu sąd wskaże dokładnie, co należy poprawić lub uzupełnić. Bardzo ważne jest, aby zareagować na takie wezwanie w terminie, ponieważ jego zignorowanie może skutkować zwrotem wniosku. W przypadku zwrotu cała procedura musiałaby zostać rozpoczęta od nowa.
Najczęstsze problemy i pytania
Podczas ubiegania się o odpis postanowienia sądu często pojawiają się podobne wątpliwości. Zebranie odpowiedzi na te najczęściej zadawane pytania ma na celu rozwianie typowych niejasności i pomoc w uniknięciu pułapek proceduralnych. Przejdźmy przez nie, abyś był w pełni przygotowany.
Wniosek złożony bez opłaty: jakie są konsekwencje?
Złożenie wniosku o odpis postanowienia bez uiszczenia wymaganej opłaty sądowej jest jednym z najczęstszych błędów. Konsekwencją jest to, że sąd wezwie Cię do uzupełnienia braków formalnych, czyli do uiszczenia opłaty w wyznaczonym terminie (zazwyczaj 7 dni). Jeśli nie uregulujesz opłaty w tym terminie, sąd zwróci Twój wniosek. Oznacza to, że wniosek nie zostanie rozpatrzony, a Ty będziesz musiał złożyć go ponownie, uiszczając opłatę. To niepotrzebnie wydłuża cały proces, dlatego zawsze upewnij się, że opłata została uiszczona i dołącz dowód wpłaty.
Czy ktoś inny może odebrać odpis w moim imieniu?
Tak, inna osoba może odebrać odpis postanowienia w Twoim imieniu, ale tylko pod warunkiem, że posiada odpowiednie pełnomocnictwo. Pełnomocnictwo to musi być sporządzone w formie pisemnej i wyraźnie wskazywać, że uprawniasz daną osobę do odbioru dokumentów sądowych w Twojej sprawie. W przypadku pełnomocnika procesowego (np. adwokata, radcy prawnego), jego pełnomocnictwo do reprezentowania Cię w sprawie jest zazwyczaj wystarczające. Pamiętaj, że osoba odbierająca odpis będzie musiała okazać swój dowód tożsamości.
Przeczytaj również: Pełny odpis KRS: Online za darmo czy papierowo za 60 zł? Poradnik
Zgubiony odpis postanowienia: czy można uzyskać go ponownie?
Absolutnie tak. Jeśli zgubiłeś odpis postanowienia lub uległ on zniszczeniu, możesz uzyskać go ponownie. Procedura jest dokładnie taka sama, jak za pierwszym razem. Musisz ponownie złożyć pisemny wniosek do sądu, który wydał orzeczenie, podając wszystkie niezbędne dane (w tym sygnaturę akt) i ponownie uiścić opłatę sądową za wydanie odpisu. Sąd nie przechowuje "jednorazowych" odpisów, więc nie ma problemu z ich ponownym wydaniem, o ile spełnisz wszystkie formalności.




